• 18آّبان.نخستين استاد زن فيزيک ايران در زندان حجاب

 
  • روشنگری.آلينوش طريان به چشم خود ديده است زنانی که صخره های موانع پيش روی زنان را با تلاش های پيگير خود يکی بعد از ديگری شکستند، چگونه به ديوار آپارتايد رژيم اسلامی گرفتار آمدند و حالا مجبورند با سنت حرمسرايی رژيم زن ستيز دست و پنجه نرم کنند. خانواده آلينوش طريان درخواست خبرگزاری مهر برای مصاحبه را رد کردند. خوب کردند. در شرايطی که رژيم برای زنان ايران بوجود آورده گاهی صدای سکوت بلندتر از هر فريادی است.

    گزارش مهر
    مادر سالخورده نجوم ايران در بستر فراموشی !
    خانه سالمندان توحيد ميزبان نخستين بانوی استاد فيزيک ايران است، بانوی سالخورده بنيانگذار نخستين رصد خانه تاريخ نجوم کشور اکنون در ميان صدها ستاره ای که مانند او ديگر از سو سو افتاده اند روزگار می گذراند.
    به گزارش خبرنگار مهر، آلينوش طريان در سن 87 سالگی در خانه سالمندان روزگار کهنسالی را می گذراند و گاه گاهی خبری از حضور او در آن خانه در فضای خبری کشور پراکنده می شود اما هيچ يک از خبرها به اين نکته اشاره ای ندارد که هيچ نهاد علمی و فرهنگی در کشور برای حمايت اجرايی و نه معنوی (که وظيفه دولت به عنوان نهاد حمايتی) از اين بانوی اول فيزيک ايران گامی به پيش ننهاده است.

    پيگيری خبرنگار مهر برای مصاحبه با اين بانو به نتيجه نرسيد و اين گمان را تقويت می کند که احتمالاً بستگان وی به اين نتيجه رسيده اند که اين حجم مصاحبه و گفتگو برای فردی که روزگار پيری را می گذراند و اين فعاليت برای جسم نحيف او آزاردهنده است و از سوی ديگر زمانی که هيچ اقدام عملی و اجرايی برای وی از سوی نهادهای مسئول فرهنگی و دانشگاهی انجام نمی گيرد، چه نيازی به مصاحبه های بيشتر است.

    بستگان بانو "طريان" در کمال ادب و متانت درخواست خبرنگار مهر را رد کردند و اين مسئله بيشتر ما را به گمانه زنی فوق نزديک می کند.

    دکتر آلينوش طريان از ارامنه ايرانی است که در فرانسه در دوره دکتری فيزيک ستارگان دانشگاه سوربن تحصل کرده است و نخستين رصدخانه و تلسکوپ خورشيدی تاريخ نجوم کشور را بنيان نهاد.


    دکتر محمود احمدی نژاد رياست محترم جمهوری اسلامی ايران در مراسمی که به همت مرکز امور زنان و خانواده به مناسبت سالروز ولادت حضرت زهرا (س) و بزرگداشت مقام زن درتاريخ 26 تير ماه سال 1385 از زنان نمونه تقدير کرد که يکی از اين افراد اولين بانوی استاد فيزيک ايران خانم دکتر آلينوش طريان بود.

    دکتر آلينوش طريان نخستين استاد دانشکده علوم (فيزيک) دانشگاه تهران بود و علاوه بر بنيانگذاری نخستين رصد خانه و اولين تلسکوپ خورشيدی تاريخ نجوم کشور وابسته به مرکز ژئوفيزيک دانشگاه تهران را نيز در سال 1338 تأسيس کرد.

    او همچنين از سوی برنامه فرزانگان صدا و سيما به عنوان چهره ماندگار در عرصه علمی معرفی می شود.



    در سال 82 از زندگی وی فيلمی با عنوان "سوی خورشيد" ساخته می شود و در آن زندگی اين نخستين بانوی استاد کرسی فيزيک ستاره در دانشگاه تهران به تصوير کشيده می شود.

    اين فيلم مستند يکی از مجموعه برنامه های "فرزانگان ايران" بود که به سفارش شکبه اول سيمای جمهوری اسلامی ايران تهيه شده و به زندگی و فعاليت های علمی دکتر آلينوش طريان می پردازد.

    در بخشی از اين فيلم در توضيح زندگی نامه دکتر آلينوش طريان آمده است: "دکتر طريان در سال 1299 در خانواده ای ارمنی به دنيا آمده و برای تکميل تحصيلات خود به فرانسه رفته است. او بعد از فارغ التحصيلی در رشته دکترای فيزيک از دانشگاه سوربن پاريس ، به ايران بازگشته ، به عنوان اولين استاد زن، در مؤسسه ژئوفيزيک دانشگاه تهران مشغول به کار شده و نخستين کسی است که در رصدخانه دانشگاه تهران به تدريس فيزيک ستاره پرداخته است. علاقه ی او به علم و دانش سبب شده وصيت نامه ای تنظيم کند و منزل مسکونی خود را بعد از مرگ به ارامنه جلفا و دانشجويانی که محل اسکان مناسبی ندارند ببخشد. او تا سالهای اوليه انقلاب مشغول فعاليت بوده و هم اکنون سالهای بازنشستگی خود را طی می کند."

    اينکه خانم دکتر طريان منزل مسکونی خود را برای دانشجويان وقف کرده است تا پس از مرگش در آنجا ساکن شوند نشان از علاقه او به علم و دانش دارد و اين نکته را هم يادآوری می کند که با وجود اينکه تکريم عالمان و دانشمندان نکته ای است که هميشه و در همه حال مورد تأکيد بزرگان دين و کشور بوده است اما اين استاد به دليل نداشتن فرزند و بستگان نزديک در خانه سالمندان بسر برد.

    شايد کسانی باشند که معتقدند که خانه سالمندان مکان بهتری برای نگهداری از يک بانوی سالخورده که گويا دچار آلزايمر شده است باشد اما در اين ميان توجه لازم از سوی نهادهای مسئول که يکی از آنها دانشگاه تهران است چه خواهد شد.

    استفاده از تجربيات گرانقدر گذشتگان و افرادی همچون آلينوش طريان که به نوعی پايه گذار نجوم نوين و حرفه ای در ايران بوده است و تا مدتها پس از انقلاب اسلامی نيز به فعاليت موثر علمی می پرداخته است، جايگاهی فراموش شده در عرصه علم آموزی ايران يافته است.


    در حالی که مسئولين و روسای دانشگاهها همواره در مراسم های گوناگونی از لزوم توجه به اساتيد بازنشسته و راهکارهای استفاده از تجربيات آنها سخن می گويند اما تاکنون هيچ مرجع علمی به طور عملی و جدی به اين مهم نپرداخته است.

    اساتيد زيادی همچون آلينوش طريان در خانه های گمشده اين شهر و ديار زندگی می گذرانند و او نه اولين و نه آخرين فردی است که در بستر فراموشی روزمرگی تند و هيجان زده امروز، روزگار می گذراند.

    تقدير و تشکر از يک استاد وظيفه دانشگاهی است که وی در آن عمر گرانبهای خود را صرف کرده است اما بالاتر از تقدير توجه و به يادآوردن گچ نوشته های آنها بر ديوار کلاسهای درس است.

    خانم دکتر آلينوش طريان اين روزها در بستر خود در خانه سالمندان توحيد خاطرات روزهای تحصيل و علم آموزی را به ياد می آورد و با اين خاطرات روزگار می گذراند.

    اميد است مسئولان آموزش عالی کشور که توجه به علم و تکريم عالم را شاخصه ويژه آموزش عالی کشور می دانند، تکريم از استاد بزرگوار آلينوش طريان را فراموش نکرده و مانع غروب احساس مادر آسمان و ستاره های ايران شوند.

    خبرگزاری مهر، برای سلامتی اين بانوی عالم کشور سلامت روز افزون را از درگاه خداوند مسئلت دارد.